Gimnazjum powstało na bazie szkoły jezuickiej, która rozpoczęła swą działalność w 1623 roku, a w 1749 r. została podniesiona do rangi kolegium. W 1773 r. dekretem króla pruskiego Fryderyka II dawne kolegium jezuickie rozwiązano – jednak w jego murach nadal funkcjonowało katolickie gimnazjum.
W 1815 roku w dawnych gmachu jezuickiego kolegium otwarto Królewskie Katolickie Gimnazjum (1815–1920), realizujące „zasadnicze elementy reformy oświatowej Wilhelma von Humboldta”. W 1920 r. gimnazjum zostało przejęte przez polskie władze oświatowe – utworzono Państwowe Gimnazjum Klasyczne Męskie w Chojnicach, w latach 30. XX w. przekształcone w Państwowe Gimnazjum i Liceum w Chojnicach (1938–1939). W 1945 r. w murach jezuickiego kolegium ponownie otwarto polskie gimnazjum i liceum. Od 1951 r. do czasów obecnych funkcjonuje tu liceum ogólnokształcące.
Biblioteka szkolna Królewskiego Gimnazjum w Chojnicach łączyła zbiory dawnego kolegium jezuickiego, zniesionych przez władze pruskie klasztorów na Pomorzu (w Lubawie, Grudziądzu, Jakubowie, Wejherowie i Żarnowcu) oraz darowizny osób prywatnych (wśród nich księgozbiór burmistrza chojnickiego Izaaka Gotfryda Goedtke, 1691–1765). Posiadała okrągłą pieczęć z napisem w otoku: „Bibliothek des Königl. Gymn. zu Conitz”.
W 1920 r. do biblioteki przekazano zbiory tajnej organizacji filomackiej; w okresie międzywojennym powiększała się także dzięki zakupom i darom.
Bibliografia:
- Porożyński Henryk, Z dziejów Liceum Ogólnokształcącego im. Filomatów Chojnickich w Chojnicach (1623-2002), Słupsk 2004.
- Chojnickie Gimnazjum – historia, wartości i wychowankowie, red. Janusz Gierszewski, Wiesław Śmigiel, Bogdan Kuffel, Chojnice 2015.
Rękopis – autograf Klemensa z Radymna, był własnością autora. Zawiera pierwszą część kazań de tempore: od 1. Niedzieli Adwentu do 25. Niedzieli po Zesłaniu Ducha Św. Liczne glosy polskie na marginesach pozwalają sądzić, że tomik stanowił narzędzie pracy kaznodziei.
Rękopis – autograf Klemensa z Radymna, bernardyna, jednego z najwybitniejszych kaznodziejów XVI w., był własnością autora. Glosy polskie na marginesach pozwalają sądzić, że rękopis służył mu w czasie głoszenia kazań w j. polskim.
Kodeks powstał najprawdopodobniej w skryptorium kolońskim w 3. lub 4. ćw. XIV w. – wskazuje na to „kolońska” oprawa oraz utwory związane z tym miastem, przede wszystkim: Iubilus de sanctae Ursula et sociis autorstwa Hermana Józefa z Kolonii, poświęcony czczonym w Kolonii św. Urszuli i jej towarzyszkom.